O Rasie/About Breed

SALUKI STANDARD 

tekst Ewa Stolarska

Saluki to jedna z najstarszych ras na świecie, która w niezmienionej formie przetrwała do dnia dzisiejszego. Należy do grupy chartów orientalnych, psów kierujących się w pogoni za zwierzyną wzrokiem, a nie węchem. Tereny ich występowania w przeszłości rozciągają się od Egiptu do Arabii, od Libanu do Indii i stepów syberyjskich. Najbardziej wartościowe saluki pochodziły od Nomadów Djafi z Persji.

Każde plemię Noma­dów hodowało je według własnych upodobań i dlatego psy te występują w wielu typach i wariantach. Psy goniące za zwierzyną na terenach pia­szczystych miały kolor pia­skowy, natomiast polujące na czerwonej ziemi – kolor czerwono-płowy.  W za­leżności od ukształtowania terenu preferowano typ lżej­szy lub mocny, silnie zbudo­wany. Psy wszystkich typów musiały być jednak szybkie i zwrotne. Na terenach pokry­tych kolczastymi zaroślami, psy z długim włosem na uszach, łapach i ogonie były mniej przydatne. Do dzisiaj saluki występują z włosem długim, ale są też krót­kowłose, lekkie i cięższe, mocniejsze i delikatne, o całej gamie kolorów. W śro­dowisku naturalnym naj­większe i najbardziej obficie owłosione saluki spotykano w rejonach górskich, lżejsze o słabej wyrażonej szacie na pustyni i stepie.

TOWARZYSZYŁ MYŚLIWYM

Pierwszą sukę tazy (salu­ki) sprowadzono z Persji do Anglii w 1840 roku. Nazwa­no ją „persian greyhound” i pokazywano publiczności w londyńskim ZOO w Regents Park. W 1885 roku Lady Flo-rence Amherst otrzymała swe pierwsze psy tej rasy, o których napisała szereg ar­tykułów w prasie kynologicz­nej. W 1923 roku została przewodniczącą nowopow­stałego Klubu Saluki. Jej hodowla  „Amherstia” oraz hodowla „Nabluous” Joan Mitchel były czołowymi hodow­lami angielskimi tego okresu.

Pierwsze saluki w Niem­czech pojawiły się na l wy­stawie psów rasowych w Hamburgu w 1863 r. i na­leżały do księcia Karola Pru­skiego. W europejskiej ho­dowli tej rasy nie uw­zględniono różnic pocho­dzenia i wyglądu saluki i krzyżowano psy pocho­dzące z różnych okolic, dzięki czemu wykształcił się typ pośredni. Jest jednak wielu hodowców preferu­jących typ mocny i taki jest hodowany w holenderskiej hodowli „Gamara”. Inni wolą typ lekki, preferuje tę ten­dencję hodowla „Samo-ems”.

Standard rasy uwzględnia wszystkie typy saluki, żadnego nie odrzucając, jedy­nie niezbyt przychylnie jest traktowana maść czarna. Pomimo tak tolerancyjnego wzorca na ringach wystawowych występują częste nie­porozumienia i niezadowo­lenie właśnie z powodu znacznych rozbieżności w typach.

Saluki trzeba oceniać jak psa wschodu o typowo orientalnym wyglądzie i cha­rakterystycznych cechach:

szlachetna, wąska i długa głowa, spojrzenie pełne me­lancholii, długie uszy, szyja wysmukła i dobrze umię­śniona, nogi wysokie, pro­porcjonalne do długości tułowia, głęboka pojemna klatka piersiowa,  prosty grzbiet z lekko wygiętą par­tią lędźwiową – tworzą piękne, proporcjonalne zwierzę, „jako że saluki jest stworzony przez Allaha, a Allah się nie myli”. Mimo pozornej lekkości dobry sa­luki jest mocnym, spraw­nym, stabilnym psem i jego elegancja, szybkość, łowność oraz zręczność w dopasowaniu się do trud­nych warunków bytowania są godne podziwu. Saluki towarzyszył myśliwym na stepach  i  pustyni,  byt członkiem rodzin myśliw­skich. Cechuje go nieza­leżność i samodzielność właściwa jego dzikim przod­kom.

W ŻYCIU ARABA -WYPRZEDZAŁ KOBIETĘ

Chart perski uchodził za najbardziej cenionego psa wschodu. Król Salomon ofiarował białego saluki w darze królowej Sabie. Arab­skie porzekadło mówi, że dla Araba pierwsze miejsce zajmuje koń, za nim saluki, a dopiero trzecie miejsce zaj­muje kobieta. Traktowany był z sympa­tią i troskliwością, w rodzinie był ulubieńcem, często dzie­lił łoże swego pana, a młode zwierzęta były odchowywa­ne przez kobiety szczepu. Podczas polowania był za­bierany na konia i siedząc na przedzie siodła wypoczy­wał do czasu rozpoczęcia polowania.

Wartości użytkowe saluki w ich ojczyźnie, na pusty­niach i wyżynach Azji Środ­kowej i Wschodniej, pole­gały na uczestniczeniu w polowaniach wraz z so­kołami i orłami. Zdobycz sta­nowiły zające, antylopy, gazele, wilki, szakale. Najbar­dziej szlachetną zdobyczą był coraz rzadszy dziki osioł. Ten rodzaj polowań wyma­gał od jeźdźca, koni i psów dużej sprawności i wytrzy­małości. Podobnie polowano z saluki w Arabii na anty­lopy i strusie. Najlepsze wa­runki do polowań na pustyni występują po deszczu lub wczesnym rankiem, gdy je­szcze jest rosa. Wtedy pies ma przewagę nad gazelą, która biegnie wolniej po roz­miękłym podłożu.

WCIĄŻ UNIKALNE W POLSCE

Psy te biegają szybko, a styl ich biegu różni się wy­raźnie od ruchu greyhounda i whippeta; brak w nim cech „biegu sitowego”, jest lekki i sprężysty. Obserwator od­nosi wrażenie, że pies płynie z gracją w powietrzu. Szyb­kość i zwrotność pozwala psu na pokonanie – nawet przy znacznej szybkości – trudnych przeszkód natural­nych. Rasa ta nie wykazuje dużej szybkości startowej, jak np. greyhound, może jednak uzyskać   przewagę   na długim dystansie, saluki bo­wiem słyną z dobrej kondy­cji. Jest on terenowym długodystansowcem i to, co dla innego psa będzie trud­ne i niebezpieczne, dla salu­ki jest zabawą i przyjem­nością. W księdze Guinessa przypisano mu szybkość 69 km/godz. na prostej, ale w rzeczywistości maksymalna szybkość dochodzi do ok. 50-55 km/godz. (podczas gdy u greyhounda ok.60 km/godz.). Psy te łatwo przygotować do coursingu (bieg terenowy za sztucz­nym zającem). Potrafią z pasją i zwinnością gonić przynętę, wzbudzając zain­teresowanie obserwatorów i uznanie dla ich zręczności. Natomiast nużą je biegi na torze wyścigowym.

Wbrew niektórym opi­niom, chart perski jest psem pojętnym, wrażliwym i ser­decznym w kontaktach ze znajomymi ludźmi. Pełny rozwój fizyczny osiąga do­piero w trzecim roku życia. Saluki są bardzo wrażliwe i nie każdy człowiek będzie dobrym opiekunem dla tej rasy. Tylko cierpliwością, opanowaniem   i   konse­kwentnym postępowaniem można zdobyć ich przyjaźń i zaufanie.

Saluki przybyły do Polski w 1979 r. i są nadal rasą uni­kalną. Pojedyncze egzem­plarze możemy spotkać tyl­ko na większych wysta­wach. A szkoda, gdyż saluki ma czarujący charakter i je­go przywiązanie ma szcze­gólny urok, znany tylko tym miłośnikom psów, którzy je posiadają.